İmalat finansmanında Şubat programı: İstihdamı koruma şartı ve değişen uygulama dönemleri

Ayrıntılar

2026 arşiv dosyası — 24 Ekim 2026 itibarıyla değerlendirme. KOSGEB’in 23 Şubat 2026 duyurusu, imalat sanayinde üretimin devamını ve istihdamın korunmasını destekleyen finansman programını tanıttı. Açıklamada 2026 için 100 milyar liralık finansmana erişim imkânı öngörüldü; bu tutar gerçekleşmiş kredi kullandırımının veya ödenmiş desteğin sonucu değildir. [1]

İlk duyuruda başvurular için belirtilen 30 Nisan 2026 tarihi geçmiş durumdadır. Bu arşiv yazısı o dönemi açık bir başvuru fırsatı olarak sunmuyor. Şubat açıklamasından sonra yayımlanan düzenlemeleri birlikte ele alarak programın nasıl okunacağını açıklıyor. [1]

Mart düzenlemesinde koruma nasıl tanımlandı?

3 Mart 2026 tarihli ilk uygulama yönetmeliği, 2026 yılı içindeki korunan istihdamı esas aldı. Başlangıç modelinde referans, 2025 Kasım ve Aralık aylarının ortalama prim gün sayısıydı. Ödeme talep edilen aydaki prim gününün referansa eşit veya daha yüksek olması koruma ölçütlerinden biriydi; yıl başından talep ayına kadar olan ortalama için de ayrı değerlendirme bulunuyordu. Belirlenen bazı imalat faaliyetlerinde otuz prim günü karşılığı aylık 3.500 lira destek düzenlendi. Diğer imalat alanlarındaki uygun KOBİ’lere yönelik finansman maliyeti desteği ise farklı bir destek unsuruydu. Bu hükümler ilk metnin tarihsel çerçevesidir; sonraki değişiklikler görülmeden bütün başvurulara uygulanabilecek güncel bir tarif gibi kullanılmamalıdır. [2]

Ağustos değişikliği hangi noktayı farklılaştırdı?

28 Ağustos 2026’da yayımlanan değişiklik, referans ve koruma dönemlerinin belirlenmesi konusunda yeni bir çerçeve getirdi. Referans dönemlerinin Bakanlıkça belirlenmesi, koruma dönemlerinin ise altı aydan kısa olmaması düzenlendi. Aylık prim günü ve dönem ortalaması üzerinden koruma hesabı metinde sürdürüldü. Belirli tekstil, giyim, deri, mobilya ve bağlantılı faaliyetlerde işyerinin SGK sicilindeki işkolu kaydı önem taşıyor; otuz prim günü için 3.500 lira üzerinden günle orantılı destek öngörülüyor. Başvuru ve ödeme takviminin ayrıca ilan edilmesi de metinde yer alıyor. Dolayısıyla yalnız program adının aynı olması, farklı tarihlerdeki dosyaların koşullarının tamamen aynı olduğu anlamına gelmiyor. [3]

Eylül yönergesindeki geçiş hükmü neden belirleyici?

1 Eylül 2026’da yürürlüğe giren KOSGEB yönergesinin geçici birinci maddesi, önceki başvurulara ilişkin işlemlerin 3 Mart 2026 tarihli yönerge çerçevesinde yürütüleceğini belirtiyor. Bu hüküm, yeni metni okuyup eski dosyanın bütün hesaplarını kendiliğinden değiştirmemek gerektiğini gösteriyor. Yönerge ayrıca başvurunun değerlendirilmesi, düzeltme istenmesi, ödeme ve izleme gibi aşamaları ayrı düzenliyor. Aynı destek unsuru için Bakanlık ile KOSGEB’den birlikte yararlanılamayacağı da belirtiliyor. Bu belge, krediye erişim ile destek ödemesinin farklı işlem akışları olabileceğini anlamaya yardımcı oluyor; programa kayıt yapılmış olması tek başına bütün ödemelerin tamamlandığı anlamına gelmiyor. [4]

Prim günü, kazanç ve ödeme birbirinden farklıdır

SGK’nın prime esas kazanç açıklamasında ücret ile ücret dışındaki bazı ödemelerin hangi döneme dâhil edildiği ayrı ele alınıyor. Ücret bakımından hak edilme dönemi, prim ve ikramiye gibi ödemelerde ise ilgili ödeme ve bildirim kuralları önem taşıyor. Bu nedenle prime esas kazanç, yalnız çalışanın banka hesabına geçen net tutarın başka bir adı değildir. Program kayıtlarını incelerken parasal kazanç alanıyla prim gün sayısının aynı ölçüm gibi kullanılmaması gerekir. Biri tutar, diğeri süreyle bağlantılı idari kayıttır. Bu dosya, SGK kaynağındaki parasal sınırları yeniden hesaplamıyor; kayıt türlerinin ayrımına dikkat çekiyor. [5]

Üç ayrı karar dosyası oluşturmak neden yararlı olabilir?

Buradan sonraki bölüm editoryal değerlendirmedir. Bir işletme için finansman ihtiyacı, programa uygunluk ve istihdamın sürdürülmesi üç ayrı soru olarak ele alınabilir. Finansman dosyası, hangi üretim giderinin hangi tarihte karşılanacağını açıklar. Uygunluk dosyası, başvurunun hangi sürüm ve dönem kurallarıyla değerlendirildiğini gösterir. İstihdam dosyası ise ilgili aylardaki kayıtları ve değişimlerin nedenlerini bir araya getirir. Bu ayrım, aynı belgenin farklı ekiplerce başka amaçlarla yorumlanmasından doğabilecek karışıklığı azaltmayı amaçlayan bir çalışma önerisidir.

Örneğin üretim ekibi siparişlerin devam edeceğini, finans ekibi kısa vadeli kaynak ihtiyacını, insan kaynakları ekibi ise belli görevlerde ayrılma olasılığını öngörebilir. Bu üç kabul aynı tabloda tarihleriyle görünür olmadığında, finansman talebinin hangi personel düzenini desteklediği belirsiz kalır. Açık bir değerlendirmede her varsayımın sahibi, dayanağı ve yeniden inceleneceği tarih yazılabilir. Bunun amacı kesinlik iddiası üretmek değil, başvuru sırasında kurulan plan ile sonraki işleyişin hangi noktalarda ayrıldığını anlayabilmektir.

Kadro sayısı tek başına yeterli açıklama sağlar mı?

Aşağıdaki örnek varsayımsaldır ve programın resmî hesaplamasının yerine geçmez. İki işyerinde ay sonunda aynı sayıda çalışan bulunmasına rağmen, ay içindeki giriş çıkışlar ve çalışılan dönemler farklı olabilir. Bu durumda yalnız ay sonu kişi sayısına bakmak kayıtların neden ayrıştığını açıklamayabilir. İnsan kaynakları ekibinin çalışan listesini, dönem bilgilerini ve ilgili bildirimleri birlikte okuyabilmesi, bir farkın veri hatası mı yoksa gerçek bir hareket mi olduğunu araştırmayı kolaylaştırır.

Benzer biçimde, ücret toplamındaki artışın kadro genişlemesinden mi, ücret değişiminden mi, farklı bir ödeme unsurundan mı kaynaklandığı ayrı sorulmalıdır. Bu araştırma, desteğe kesin hak kazanıldığını ilan etmek için değil, değerlendirmeye sunulan bilginin anlaşılır olması için yapılır. Eksik veya çelişkili kayıt ortaya çıktığında, çözüm hangi alanın değiştiğini ve değişikliğin hangi döneme ait olduğunu belgelemektir. İlk duyurudaki bir cümleyi bütün dosyalara uygulamak, bu ayrıntıları görünmez bırakabilir.

Çalışan açısından program nasıl anlamlandırılabilir?

Çalışan açısından editoryal öneri, programın duyurulmasıyla kendi iş sözleşmesinde bir değişiklik yapılıp yapılmadığını ayrı değerlendirmektir. İstihdamın korunması amacı, işletmenin aldığı finansmanın her çalışana ek bir ödeme olarak aktarılacağı anlamına gelmez. İşyerindeki görev, çalışma süresi ve ödeme koşulları konusunda açık iletişim kurulması, destek başlığından hareketle oluşabilecek belirsiz beklentileri azaltabilir. İşveren de hangi desteğe başvurduğunu açıklarken başvuru, onay, kullanım ve ödeme durumlarını birbirinden ayıran somut bir dil kullanabilir.

İç değerlendirme dosyasına kısa bir tarih çizelgesi eklemek de yararlı olabilir. Başvuru günü, kullanılan belge sürümü, incelemeye alınan aylar ve varsa düzeltme tarihi ayrı alanlarda tutulabilir. Böylece dosyayı daha sonra devralan kişi, geçmişteki tercihin hangi bilgiye dayandığını görebilir. Bu kayıt önerisi yeni bir mevzuat yükümlülüğü olarak değil, farklı dönemlerin birbirine karışmasını önleyen idari bir düzenleme olarak düşünülmelidir.

Programın sonucunu hangi bilgiler gösterecek?

Bu dosyanın takip önerisi, açıklanan finansman hacmi yanında fiilen kullanılan tutar, destek alan işletme sayısı, izlenen dönem ve koruma ölçütünün gerçekleşmesi gibi ayrı sonuçları aramaktır. Bunlardan biri yayımlandığında diğerlerinin de bilindiği varsayılmamalıdır. Özellikle toplam destek tutarı, hangi işlerin ne kadar süre korunduğunu tek başına anlatmaz. Şubat programının çalışma hayatındaki etkisini değerlendirmek, duyuru anındaki hedef ile uygulama sonrasındaki kanıtı aynı tarih altında toplamak yerine, aralarındaki süreci açık biçimde izlemeyi gerektirir.

Kaynaklar

[1] KOSGEB, İmalat Sanayine 100 Milyar TL’lik Kapsamlı Finansman Programı: https://www.kosgeb.gov.tr/site/tr/genel/detay/9363/imalat-sanayine-100-milyar-tllik-kapsamli-finansman-programi

[2] İstihdamı Koruma Destek Programı Uygulama Yönetmeliği, ilk metin: https://webdosya.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/Mevzuat/2026/I%CC%87stihdam%C4%B1_Koruma_Destek_Program%C4%B1_Uygulama_Yo%CC%88netmelig%CC%86i.pdf

[3] İstihdamı Koruma Destek Programı Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik: https://webdosya.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/Mevzuat/2026/%C4%B0stihdam%C4%B1_Koruma_Destek_Program%C4%B1_Uygulama_Y%C3%B6netmeli%C4%9Finde_De%C4%9Fi%C5%9Fiklik_Yap%C4%B1lmas%C4%B1na_Dair_Y%C3%B6netmelik_-_28_A%C4%9Fustos_2026.pdf

[4] KOSGEB, İstihdamı Koruma Destek Programı Yönergesi, 763613 sayılı sürüm: https://webdosya.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/%C4%B0stihdam%C4%B1%20Koruma/2026/2026.09.01/00_I%CC%87stihdam%C4%B1_Koruma_Destek_Program%C4%B1_Yo%CC%88nergesi_01.09.26-763613.pdf

[5] SGK, Prime Esas Kazanç Miktarları: ücret ve diğer ödemelerin ayrımı: https://www.sgk.gov.tr/Content/Post/2e0c9e1a-2cfe-4456-af10-49d3de0c58ba/Prime-Esas-Kazanc-Miktarlari-2026-01-14-10-35-39