Bu dosyayla neyi netleştireceksiniz?
Ücret arttığında bütün teşvikler aynı biçimde büyümez. Bazıları geçerli prime esas kazanca, bazıları alt sınır üzerinden belirlenen prim payına, bazıları da uygun günlere dayanır. Bu nedenle farklı ücret düzeyleri karşılaştırılırken aynı formül bütün programlara yayılmamalıdır.
Çalışma hedefi: Gerçek kazanç ile alt sınıra bağlı desteğin arasındaki farkı doğru göstermek.
Beyanname, tahakkuk ve kanun kodu için temel ayrımlar
- MPHB: Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi anlamına gelir.
- Bordro hesabı, gönderilen beyanname ve oluşan tahakkuk ayrı kayıtlardır.
- Kanun numarası ile belge türü birbirinin yerine kullanılmaz.
- Asıl, ek ve iptal kayıtlarının etkisi son geçerli toplamda izlenir.
- Bildirim son günü ve resmî uzatma duyurusu dönem bazında kontrol edilir.
- Programlara özgü koşullar aynı sicildeki bütün çalışanlar için otomatik aynı değildir.
Bu ayrımlar birlikte okunur. Tek bir olumlu koşul, incelemenin tamamlandığı anlamına gelmez; her ayın kişi, işyeri ve dönem kayıtları seçilen uygulamanın dayanağıyla eşleştirilir.
Yüksek kazançta destek tabanı nasıl ayrılır? · dört adımlı çalışma
Üç matrah sütunu kurun: brüt ödeme, geçerli PEK ve destek hesabının tabanı. Belge türü ve kanun numarası bilgisinin hangi sütuna ait olduğunu kontrol edin. Üst sınır veya alt sınır bağlantısını kaynak hükümle eşleştirin.
Kazanç senaryolarını ayırın: örneğin alt sınır, 50.000 TL ve 80.000 TL düzeyleri kullanılacaksa prim gününü sabit tutun. Böylece farkın gün değişiminden mi matrahtan mı doğduğu görülebilir.
Kalan prim yükünü gösterin: destek tutarının yanında destek kapsamı dışında kalan payları da yazın. Yüksek ücrette tüm işveren maliyetinin ortadan kalktığı izlenimi oluşturmayın.
Karşılaştırmayı sınırlandırın: Bordro toplamı ↔ kabul edilen bildirim ↔ son tahakkuk. Bu formülün uygulanamadığı özel statü veya belge türünü tabloda ayrı bırakın; sayısal sonuç üretmek için eksik bilgiyi varsayımla doldurmayın.
Temsili örnek: kararı tutardan ayırın
Bordro 20 çalışan gösterirken kabul edilmiş beyannamede 19 kişi bulunuyorsa, toplam destek farkını yuvarlama farkı diye kapatmayın. Önce kişi, gün ve kanun kodu bazında eşleştirme yapın.
Bordro toplamı ↔ kabul edilen bildirim ↔ son tahakkukBu örnekte yapılacak ek kontrol: Gerçek kazanç ile alt sınıra bağlı desteğin arasındaki farkı doğru göstermek. İncelediğiniz kayıt farklı gün, dönem veya statü içeriyorsa örnekteki rakamı aynen kopyalamayın. Önce değişen girdiyi ve değişikliğin hesap üzerindeki etkisini not edin.
Üç matrah ve kalan yük karşılaştırması
Aşağıdaki tablo, işletme içi kontrol için doldurulabilir bir çalışma düzenidir. Kurumun resmî başvuru formu değildir. Kişisel kayıtlarınızı bu siteye yüklemeyin; indirdiğiniz dosyayı kendi güvenli çalışma ortamınızda kullanın.
| Kontrol alanı | Dosyada ne bulunmalı? | Sonuç seçenekleri |
|---|---|---|
| Bordro personel ve dönem listesi | Bilginin ait olduğu kişi/işyeri ve inceleme dönemi. | Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor |
| Beyanname kabul numarası | Belge veya sorgu tarihi; dayanak kayıtla aynı döneme ait olduğunun teyidi. | Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor |
| Belge türü ve kanun numarası | Önceki sürümle fark varsa nedeni ve kullanılan son geçerli kayıt. | Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor |
| Prim gün ve kazanç toplamı | Kontrol eden sorumlu, doğrulama tarihi ve bekleyen bilgi. | Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor |
| Son geçerli tahakkuk | Kararı destekleyen kayıt; yeniden değerlendirme gerektiren koşul. | Doğrulandı / Uygun değil / Bilgi bekleniyor |
Sonuç sütunu boşken dosyayı tamamlanmış saymayın. Kaynak veya dönem değiştiğinde kontrolün hangi satırının yeniden açıldığını kaydedin. Böylece yalnızca son rakamı değil, sonuca götüren kanıtı da korursunuz.
Dosyayı kapatmadan önce
Bu kontrol listesi tarayıcıdan ayrılınca saklanmaz; resmî başvuru veya uygunluk sorgusu yapmaz.
Sık sorulan iki soru
Brüt ücretin tamamı destek matrahı mıdır?
Her zaman değildir. Prime tabi kalemler, PEK sınırları ve teşvikin özel destek tabanı birlikte değerlendirilir. Alt sınıra bağlı destek, gerçek ücretin tamamını karşılamak zorunda değildir.
Bu konuyu değerlendirirken hangi hata önce kontrol edilmeli?
Beyannamenin taslak kaydedilmesini onaylanmış ve süresinde verilmiş bildirim gibi kabul etmek kontrol boşluğu yaratır. Özellikle bordro personel ve dönem listesi kaydı ile dönem dayanağının uyuştuğu doğrulanmalıdır.
Dayanaklar ve kaynak kontrolü
Bu açıklama 6 Ekim 2026 tarihinde erişilen resmî kaynaklar esas alınarak hazırlanmıştır. Sonraki mevzuat değişiklikleri kendiliğinden yazıya yansımaz. Hesap ve beyan öncesinde güncel kurum kaydı doğrulanmalıdır.
